Je! Unyogovu ni nini?
Unyogovu, kama ugonjwa wa moyo au ugonjwa wa sukari, ni ugonjwa hatari ambao unahitaji matibabu kutoka kwa mtaalamu wa huduma ya afya. Inaweza kuwa ya hatari sana kwa watu wengine zaidi ya wengine, na inaweza kusababishwa na tukio au mfadhaiko. Pia, inaweza kuwa ni sababu ya historia ya ugonjwa huo katika jamii au, katika hali zingine, inaweza kuwa haina sababu yoyote. Kwa wengi, unyogovu unaweza kupotea na kurudi tena. Vivyo hivyo, wakati dalili hazipotei kabisa, kuna uwezekano mkubwa kwamba unyogovu huo utarudi tena – lakini kwa matibabu bora unaweza kupona.
Bado si dhahiri kwa nini watu wengine wanasumbuliwa na unyogovu, lakini wataalamu wana nadharia kadhaa. Wadadisi wengi wanaamini unyogovu unasababiwa na kutokuwa sawa kwa kemikali mbili – serotonin na noradreline/norepinephrine – ndani ya ubongo na mwilini. Kemikali hizi mbili asili zinazotokea husaidia kutuma ujumbe kwenda na kurudi kati ya ubongo na seli za neva; kwa dhahiri zaidi, zinafirikiwa kusaidia kudhibiti mhemko na uchungu1. Utafiti umeonyesha kwamba kemikali hizo zote zinahusika katika unyogovu1. Wanasayansi pia wanaamini kwamba viwango vilivyopungua vya serotonin na noradrenaline/norepinephrine zinaweza kusababisha watu kuhisi uchungu zaidi 1.
Ndiposa kuwa mwenye afya na huru kutokana na unyogovu, utahitaji mpango wa matibabu ambao unashughulikia dalili zote za uchungu wa mhemko na kimwili. Hakikisha umejadili dalili zako zote na daktari wako.
- Blier P. Crosstalk between the norepinephrine and serotonin systems and its role in the antidepressant response. J Psychiatry Neurosci. 2001;26 Suppl:S3-10.